En eski sembolik eşyalarda, ilk sanat eserlerinde arkeologların araştırıp bulduğu karınları şişkin «Tanrı-Anne» heykelciklerinde de görüldüğü gibi, annelik içgüdüsü; her kadının kalbinde kökleşmiş çok eski bir duygudur. Küçük kız çocuğu bebeğiyle oynarken, biraz daha büyük olanının «çocuklarım olduğu zaman» diye söze başladığına sık rastlanır. Kaldı ki babalık içgüdüsü, doğumdan önce yoktur.

Küçük erkek çocuğu, çocukları olacağını düşünmez. Bir erkek, baba olacağını öğrenince, haber onda hiç bir gerçekçilik duygusu yaratmaz. Kadın, vücudu ve ruhuyla zaten bir annedir, erkek ise aklıyla baba olur. Bebek onun için bir yüz değil, akıl sahasında kalan bir fikirdir. Onu hayal ederken, yeni doğmuş bebeği değil ödevlerine yardım edeceği, beraber gezerken gurur duyacağı, onun hedeflerini gerçekleştirmesine yardımcı olacak bir büyük olarak görür.

Ancak, bir çocuk sahibi olacağı fikri, erkekte çeşitli tepkiler yaratır. Öncelikle iki yönden gurur duyar: Birincisi çocuk sahibi olabilecek fiziksel yeterliliğe sahip olduğu için gururludur, ikincisi de babasının, büyük babasının, atalarının soyunu devam ettirdiği için gururludur, ismini taşıyacak birisi vardır artık. Böylece geleceğin babası şimdi kendi babasına yakınlaşır ve çocukluğundan beri istediği ona eşit olma duygusu kuvvetlenir. Fakat bu değişiklik onu aynı zamanda kuşkulandırır, bir başka kimse olacaktır, ama onun ihtiyaçlarını karşılayabilecek midir?  Bu kuşku çevresinin ve dostlarının tekrarlamaktan zevk duydukları “göreceksin şimdi bir çocuğun yetişmesi ne kadar zormuş” gibi sözlerle daha da artar. Baba olmayı bilememenin verdiği korku, gerçekte hamile bir kadının kocası olmayı bilememekten doğar. Karısının iki kişilik bir dünya yarattığını, kendisinin burada yeri olmadığını düşünür. Kadının burada rolü büyüktür; tüm diplomasisini kullanarak iyi bir aile yaşantısında, iki sevginin de dengeli bir şekilde yürüyeceğini eşine hissettirmesi gerekir.

Bütün bu kuşkuları duymasa bile, baba adayı, ailesindeki yaşantının değişeceğini anlar: Projeler iki kişi değil, üç kişi için yapılır ve bazı projeler      —hiç olmazsa başlangıçta— bir tarafa bırakılır. Artık çocuğu beslemek, giydirmek, yetiştirmek gerekecektir. Erkek, yeni düzen için kendini daha sorumlu hisseder. Annenin zaten çocuğu taşımak, sonra da doğurmak gibi önemli bir görevi vardır.

Bir çocuk sahibi olmanın verdiği gurur baba adayının, karısına karşı daha çok hayranlık, minnet ve sevgi duymasına neden olur. Bu çeşitli duygular erkeği kadına daha yaklaştırır. Ayrılmak üzere olan çiftlerin, hamilelik haberiyle yeniden birleşip mutlu oldukları sık rastlanan bir durumdur.

Fakat bazı durumlarda anne adayı da birdenbire kocasına yabancı oluverir: Erkek onun başka bir kimse olduğunu farkeder —haklıdır da— ve onu yeniden keşfetmesi gerekir. Ve o gururlu erkek şimdi çekingen bir kimse olur. Öyle ki karısının bir takım tepkilerini anlayamaz. Bütün bu hisler bir babadan diğerine az çok değişir. Ancak genel tepki kuşkudur. Tüm kocalar eşlerinin sıhhatinden onlardan daha çok endişe ederler. Korkuları belirsiz bir suçluluktan, hamilelik olayını bilememekten ve ortalıkta anlatıladuran hikâyelerden doğar

Baba adayları hamilelik haberiyle birlikte;

• Yeni sorumluluklar duyar, fakat içten içe bu sorumlulukları bir yana itmek ister.
• Karısına karşı müşfik, aynı zamanda kıskançtır.
• Erkek olarak değerinin arttığını hisseder, fakat karısına karşı yetersiz kaldığını düşünür.
• Karısının sağlığı için kuşkulanır, fakat onun bebeğe bu kadar düşkün olmasına kırılabilir
• Karısının önünde çekingen bir genç olur, ama baba olmakla daha çok erkek olduğunu hisseder. Gerçekten de öyledir, bu şahane maceradan sonra ergenliğe veda eder.

Bu arada, günlük yaşantıda, baba adayı karısına karşı nasıl davranır? Yukarda belirtilen şu veya bu hislerin ağır basmasına göre çeşitli baba adayı tipleri vardır:

• Benmerkezci baba adayı: Karısının hamileliğinin kendi yaşantısını etkilememesini ister. Olaya ilgisiz kalır. Kendini haklı çıkarmak İçin de hamileliğin bir kadın işi olduğunu, karışmak istemediğini, zaten bu konuda bir şey bilmediğini söyler. Bu, eşler arasında bir uçurum açılmasına neden olan eski bir baba tutumudur.
• Sorumlu olmak istemeyen baba adayı: Bazı babalar hamileliği bilmediğinden bu durumdan karısını sorumlu tutar. Fakat bu mantıksız ve sonuçsuz tutum bebeğin doğumuyla hemen değişir ve çocuk baba için bir tutku halini alır.
• İyimser baba adayı: Diğer baba adaylarının genel kuşkularını görerek hamileliğin normal bir olay olduğuna karar verir, bunun bir hastalık olmadığına inanır ve ne günlük yaşantısını, ne tatil projelerini, ne de gece dışarı çıkışlarını değiştirmek istemez: Kadınlar çocuk yapmak için yaratılmışlardır. Bu tip erkek hamileliği yıpratıcı bir duruma sokar.
• Kuşkulu baba adayı: Her şeyden üzüntü duyar: Sıkılır, üzülür, bu konuda yazılar okur ve en kötü durumları düşünür, her şeyi bilmek ister, hepsini karıştırır, doktora telefon eder. Uzun soru listelerini yazdığı bir not  defteri tutar. Karısını yatmaya, dinlenmeye ve devamlı ilaç almaya zorlar. En normal hamileliği bile bir kaos haline sokar.
• Bir de sizinki gibi mantıklı ve mükemmel baba adayları vardır: Ne ilgisiz ne de uçuk  olmayan bu adaylar, büyüyen karnınızı dünyanın merkezi haline getirmez. Oldukça düşüncelidir, hiç bir şeyi bir dram haline sokmaz, yardımcı olacak hareketi, kelimeyi bilir. Eşini  sıkmadan gerekli önlemleri alır. Sözün kısası hamileliğin ne demek olduğunu anlar ve durumu paylaşır

Baba adayları, eşlerine, bebeği için duyduğu heyecan ve mutluluğu gösterdiği sürece, anne de mutlu bir hamilelik geçirir. Anne adaylarının mutluluğu, eşlerinin tutumuyla çok yakından ilgilidir. Ağrısız doğumun en büyük özelliği, babanın karısına hamilelikte yardımcı olmasıdır.

Hamilelik ve doğum sadece anne adayının değil, çiftin üstesinden gelmesi gereken doğal bir süreçtir.

Rahşan Atasoy